Bier in de wilde keuken

“De Wilde Keuken” is een sympathiek programma op de Nederlandse televisie. De presentator, Wouter Klootwijk, is eigenzinnig en geïnteresseerd, de plaatjes zijn mooi, de muziek geeft het programma een bijzondere sfeer. Ik kijk er graag naar. “De Wilde Keuken” gaat over eten, meestal. Gisteren niet. Gisteren ging “De Wilde Keuken” over bier.

Bierblogger zijn is niet altijd een vrolijke bezigheid. Vaak mopper ik, over kranten bijvoorbeeld, of over mediafiguren die domme dingen zeggen over bier. Zelfs brouwers kunnen soms rare dingen zeggen over het bier van anderen. Zou Wouter Klootwijk, die zo liefdevol over groente, vis en vlees kan praten, ook domme dingen zeggen over bier?

De uitzending begon met nostalgische plaatjes. Industrie, rode bakstenen, regen: zo ziet België er volgens de clichés uit. We waren dan ook in België, in Aalst. Want, vertelde Wouter Klootwijk, enthousiast als altijd, wie bier zegt, die zegt België. Ja, nou, Heineken, Bavaria, dat had je in Nederland, maar écht bier, dat is Belgisch.

Daarmee was de toon gezet. Nederlands bier, dat is pils, slecht pils, niet meer dan dat. Vele tientallen Nederlandse brouwers werd op vrijdagavond, primetime, stilzwijgend de strot doorgesneden. Zij bestaan niet in De Wilde Keuken. Alleen de grote pilsbrouwers bestaan: Heineken, Bavaria, later in de uitzending ook nog in een bijzin Grolsch. Meer is er niet in Holland, meneer.

Voor de Nederlandse biercultuur zou het een pijnlijk half uurtje televisie worden. Toch werd, en dat pleit weer voor Klootwijk, Belgisch bier ook niet kritiekloos benaderd. Een journalist die de “Belgische taal” (sic) beter sprak dan Klootwijk, toonde aan dat in veel Belgisch bier glucose zit. Kunstmatig wordt het bier aangezoet, zodat er tijdens het gisten meer alcohol ontstaat. Want bier moet zwaar zijn.

De journalist deed z’n werk keurig. Hij doorprikte de mythe van de middeleeuwse, ambachtelijke bieren: Belgisch bier zoals we dat nu kennen is een verzinsel uit de 20e eeuw. Bier met veel alcohol, om zo de straffere jenever, die na 1919 verboden werd in België, een beetje te vervangen. Daarom wordt er glucose in Duvel en Palm verwerkt, maar ook in de trappisten.

De echte bierliefhebber weet dit natuurlijk wel. Maar de echte bierliefhebber weet ook dat niet iedere brouwer zo met bier foefelt. Integendeel, bieren met veel smaak maar weinig alcohol zijn de laatste tijd in opkomst. Die Nederlandse brouwers die gisteravond even niet mochten bestaan, die knoeien lang niet allemaal met suiker. Veel Belgische collega’s ook niet, trouwens. Maar ja. Tv moet snel zijn zeker?

Normaal is “De Wilde Keuken” niet snel. Het is nostalgische tv. En eigenlijk was het dat gisteren ook: de wereld was nog gewoon zoals ze in 1983 was. Hollands pils, zoet zwaar bier uit België, hop uit West-Vlaanderen. Sinds 1983 is er veel gebeurd, Amerikaanse hop kwam op, Nederlands speciaalbier kwam op, bitter en zuur werden hippe smaken. Maar die ontwikkeling heeft Wouter Klootwijk niet gevolgd.

“De trend voor de zomer,” zei Klootwijk toen hij hopthee met suiker dronk. Hij keek erbij alsof hij het zelf bedacht had, maar hopthee bestaat al even. In de wereld van nu, tenminste, in 2013. De Wilde Keuken ging gisteravond schaamteloos terug in de tijd, naar een wereld van sprookjes en clichés. Wat een gemiste kans.

Internet (ook bier)

Mijn vorige blogje heette “Bier op internet”. Daar stelde ik vast dat er voor bierliefhebbers het nodige te beleven valt op internet, maar dat ’t allemaal wel wat gefragmenteerd is. Daarom heb ik meteen maar een bierforum opgericht dat sindsdien best gezellig is geworden, maar nog altijd veel beter kan. Het internet gaat heel snel en soms erg traag.

Stappen terug worden er ook gezet op het internet. Meer en meer kranten kiezen ervoor om zich achter een betaalmuur te verschuilen. Het internet is een drukke bibliotheek waar je gratis de krant kunt lezen en ook nog hardop aan anderen kunt zeggen wat je leest, maar bibliotheken zijn niet meer van deze tijd, moeten ze bij de krant gedacht hebben. Zo verdwijnt de gratis krantensite.

Heel erg is dat niet, er blijven genoeg gratis nieuwssites over.  De actieve internetgebruiker zal geen nieuwtje hoeven missen. Maar voor een liefhebber van kwalitatieve journalistiek is het wel jammer dat krantenredacties het oude medium zo om zeep helpen. Daar waren ze al langer mee bezig, natuurlijk. De kwaliteit van onafhankelijke sites op internet is de laatste jaren gestegen, die van de kranten is gedaald. Dat is veelzeggend.

Neem nu bier, toch ’n beetje mijn eigen niche. Wie geïnteresseerd is in opiniestukjes over bier kan heel goed op mijn blog terecht, of op de webstekjes van andere bierliefhebbers. In de meeste gevallen vind je op daar goede informatie, vaak heel inhoudelijk en soms met ’n knipoog. Als er echte onwaarheden worden gespuid worden die vaak in de commentaren onder een blogje gecorrigeerd. Dat maakt deze bronnen best betrouwbaar.

Er is ook de krant, natuurlijk. Maar die schrijft zelden over bier en als er iets over bier in staat, is dat vaak onwaar. Daar heb ik al dikwijls geërgerde blogjes over geschreven. Straks moet je als bierliefhebber betalen voor die slechte artikelen, terwijl mijn blog, het forum en al die andere biersites gratis blijven. Dat is zoiets als betalen voor Heineken terwijl je voor niks aan de Jopen Hoppen kunt zitten. Wie gaat dat doen?

Ik heb ’t nu over bier, ik ken m’n publiek een beetje. Maar het gaat me niet om bier. Het is in andere niches niet anders. Gespecialiseerde sites over taal zijn veel beter dan de krant, maar gratis; webfora over architectuur zijn veel beter op de hoogte dan de krant, maar meepraten kost niks. Het is betalen voor confectiekleding terwijl je gratis een pak op maat kunt laten maken. Wie wil dat nou?

Misschien zou ik leedvermaak moeten hebben. Ik verdien mijn centjes op het internet, mij maken ze niks. Ik zou moeten lachen om die kranten die hun eigen graf graven. Toch doe ik dat niet. Ja, goed, ik lach wel om de arrogantie van zo’n redacteur, die echt gelooft dat zijn prullen meer waard zijn dan gespecialiseerde websites. Maar zelfs dat is niet van harte. Ik vind het gewoon zonde dat een medium met zo’n lange traditie als de krant niet met zijn tijd mee wil gaan.

Gelukkig is de toekomst verder minder somber. Er wordt steeds beter bier gebrouwen in Nederland en daar valt steeds meer over te lezen op internet. Al moet je bier natuurlijk eerst en vooral proeven, dat kan niet online en ook niet in de bibliotheek. Daarom, lezers, nodig ik u van harte uit voor het Noord-Hollands Bierfestival, 24 februari in Alkmaar.